Brabants Dorpsleven

Bijzondere Brabantse Prentbriefkaarten 1900-1940

Verhalen

Verhalen

De prenten spreken vaak voor zich. Toch wil je misschien wel iets meer weten over de topstukken uit de collectie, de poffer en de hondenkar, een in onbruik geraakte traditie of een verdwenen beroep. In dit site-onderdeel kun je naar hartenlust rondstruinen door alle verhalen over het Brabant van toen.

Lees de 64 verhalen

Kaat van Haperen, Ginneken

Huisslachting van een varken

Wim Vissers stuurde ons een mail met een foto van zijn broer en zijn herinneringen aan het slacht

Dorpskermis. Koekverloting (uitg. Fa. Lorentz)

Koekloten

Zeker in de vier decennia van de vorige eeuw was de Kermis in de Brabantse dorpen vrijwel het eni

De molen

De molen

De standerdmolen, de bergkorenmolen, de grondzeiler of de watermolen; ieder Brabants dorp had er

Op reis

Op reis

Aan het begin van de vorige eeuw kwamen mensen vaak niet verder dan hun eigen dorp of stad.

Brabantsche vrachtrijder

De dorpsbrouwerij

Ieder Brabants dorp had zijn eigen brouwerij, soms zelfs meerdere.

De geit, de armeluiskoe

De geit, de armeluiskoe

Niet iedere Brabantse dorpsbewoner had een eigen boerderij.

De schaapsherder (dorp1740)

De schaapsherder

In ieder Brabants dorp waren wel schaapsboeren te vinden met een schaapskooi.

tegeltjeskaarten

Over Brabants Dorpsleven - Tegeltjeskaarten

Tegeltjeskaarten hebben in het midden een grote afbeelding, omringd door kleine tegeltjes waarop

Kantklossen

Kantklossen

Het klossen van kant is een specialistisch werkje en het was echt vrouwenwerk.

Het bakhuisje

Het bakhuisje

Net zoals zoveel andere producten, maakte de boer ook zijn brood zelf.

De omroeper

De klepperman

De Brabantse dorpsbewoner had zo zijn manier om op de hoogte te blijven van wat er speelde in het

De huiswever

De huiswever

Dekens, vloerkleden, lakens en kleding werden vroeger allemaal zelf gemaakt.

Vlinderkaarten

Over Brabants Dorpsleven - Vlinderkaarten

Ze bestaan uit foto’s die ook op andere kaarten uit de serie ‘Brabants Dorpsleven’ staan: de zoge

Op de Bredasche varkensmarkt

De varkensmarkt

In veel wat grotere Brabantse dorpen en in de steden werden veemarkten gehouden.

Het schaap als trekdier

Het schaap als trekdier

Voordat boeren tractoren tot hun beschikking hadden, gebruikten ze dieren als werk- en trekkracht

Kannen schuren

De melkbus

Twee keer per dag moesten de koeien gemolken worden.

Werk voor de huisvrouw: Breien

Breien kan altijd

Op een boerderij was nietsdoen er niet bij. Er was altijd wel werk te verrichten.

Schuttersgilde

Het schuttersgilde

Tussen 1200 en 1500 werden in alle steden en dopen gilden opgericht.

Kaartje leggen

Kaartje leggen

In de jaren rond de Tweede Wereldoorlog, en zeker in de decennia daarvoor, was er niet alleen wei

De Brabantse poffer

De Brabantse poffer

De Brabantse boeren en boerinnen hadden niet zo’n uitbundige en kleurrijke klederdracht als de be

De processie

De processie

In de eerste helft van de twintigste eeuw vierde het katholicisme zijn hoogtijdagen.

Brabantse imker

De imker

Bijenhoning werd ook door de Brabantse boer gebruikt als zoetstof.

Over Brabants Dorpsleven - Honderd jaar 'Photoshop'

Over Brabants Dorpsleven - Honderd jaar 'Photoshop'

Veel foto’s in de reeks Brabants Dorpsleven zijn in scene gezet of gemanipuleerd.

Hanneke met haar ezel

De ezel als trekdier

Op het Brabantse land werden allerlei dieren voor de kar gespannen.

Oogsttijd

Oogsttijd

De drukste tijd voor de boer is de oogsttijd. In enkele maanden moet alle oogst van het veld.

Kalkkruis tegen onheil

Kalkkruis tegen onheil

Bijgeloof en geloof lagen dicht bij elkaar op het Brabantse platteland.

De koe als trekdier

Een rund als trekdier

In de eerste helft van de vorige eeuw is het paard nog niet algemeen in gebruik als trekdier, zek

De broodmaaltijd voorbereiden

De broodmaaltijd

De maaltijden in het Brabant van vroeger waren niet erg uitgebreid en vaak eenzijdig.

Eekschillen

Eekschillen

Schoenmakers en later ook de leerverwerkende industrie gebruikten leer voor hun producten.

Gereedschap slijpen

Gereedschap slijpen

Goed, scherp gereedschap was belangrijk voor de Brabantse boer om zijn werk goed te kunnen doen.

Moeder de huisvrouw

Moeder de huisvrouw

Veel werk rond en in de boerderij is de taak van ‘moeder de huisvrouw’.

Het boerenerf

Het boerenerf

Veel van het werk op de boerderij werd op het erf gedaan.

De kerkgang

De kerkgang

De Rooms-katholieke godsdienst was van oudsher diep geworteld in het Brabantse land.

De mallejan

De mallejan

Een mallejan is een wat merkwaardig vervoermiddel dat bijvoorbeeld gebruikt werd in de bosbouw om

Op de markt

Op de markt

Veel boeren, of eigenlijk waren het vaker de boerinnen, die in de buurt van een stad woonden, gin

De schoenmaker

De schoenmaker

De meeste Brabanders liepen rond 1900 gewoonlijk nog gewoon op klompen.

Aardkar en hoogkar

Aardkar en hoogkar

In Midden- en Oost-Brabant gebruikte de boer meestal een tweewielige kar.

De stromijt

De stromijt

Een ‘mijt’ is een zorgvuldig opgestapelde hoop van bijvoorbeeld hooi, stro of koren en takkenboss

Speelgoed

Kinderen op de boerderij

Het Brabantse boerenland was een kinderrijk land.

Dorsen met paardenkracht

Dorsen met paardenkracht

Dorsen op een dorsvloer met een dorsvlegel was lichamelijk zwaar handwerk.

De smid

De smid

De boer maakte het meeste op zijn boerderij gewoon zelf, maar voor gebruiksvoorwerpen en producte

Naar de markt

Naar de markt

De Brabantse boer was vrijwel volledig zelfvoorzienend.

Op stal

Op stal

De Brabantse boerderij bestond uit een klein woongedeelte en een groter bedrijfsgedeelte.

De schutskooi

De schutskooi

De weilanden waarop de boer zijn vee liet grazen waren rond 1900 nog nauwelijks omheind.

De waterput

De waterput

Zonder water kunnen wij niet leven.

Graan oogsten

Graan oogsten

Voordat er geoogst kon worden, was het land bemest, was er geploegd en geëgd en natuurlijk gezaai

De dakdekker

De dakdekker

Als er iets is wat de boerderijen uit ‘Brabants Dorpsleven’ met elkaar gemeen hebben, dan is het

Melken

Koeien melken

Meerdere keren per dag moesten de koeien gemolken worden.

Aardappelen en bieten rooien

Aardappelen en bieten rooien

Tijdens de oogsttijd moesten alle producten van het land naar binnen gehaald worden.

Potkachel en fornuis

Potkachel en fornuis

Het open vuur in de schouw zorgde maar beperkt voor warmte in huis.

De klompenmaker

De klompenmaker

Een toerist die in Nederland een land vol tulpen en molens en blozende blonde meisjes op houten k

Dorsen met vlegel

Dorsen met vlegel

Je zou misschien denken dat een boer het in de winter wat rustiger aan kon doen, maar er waren vo

Mesten

Mesten

Tot het begin van de twintigste eeuw maakte de boer zijn mest zelf.

In de schouw

De schouw

Centraal in het centrale grote woongedeelte, ‘den herd’, was de schouw te vinden.

De mandenmaker

De mandenmaker

Een mand wordt nu vooral gebruikt als decoratie, maar vroeger was het een nuttig gebruiksvoorwerp

De hondenkar

De hondenkar

Dames die trots poseren in hun dikke bontjas, een huisslachter naast een zojuist uitgebeend varke

Ploegen en eggen

Ploegen en eggen

Een wijds landschap waarin een groot krachtig paard de ploeg door de aarde trekt.

De zon als vlekverwijderaar

De zon als vlekverwijderaar

Wit textiel mooi wit houden is een uitdaging.

De was

De was

Maandag wasdag: één of twee dagen per week stonden volledig in het teken van de was.

Koeien hoeden

Koeien hoeden

In Noord-Brabant woonden veel keuterboeren en dagloners die wél een of meer koeien bezaten, maar

Brabants binnenhuis

Brabants binnenhuis

Het woonvertrek van de oude Brabantse boerderij bevond zich in het voorhuis.

Bij de kippen

Bij de kippen

Op ieder boerenerf scharrelden wel een paar kippen rond.

Moederweelde

Moederweelde

Het haar van deze jonge moeder is bedekt met een gazen muts, onder haar dikke rokken draagt ze kl

De Brabantse boerderij

De Brabantse boerderij

De Brabantse boerderij is van een bijzondere schoonheid en vaak te zien op de prentbriefkaarten v